DIAGNOZA AUTYZMU
BADANIE ADOS-2
Diagnoza autyzmu opiera się na protokole obserwacji objawów autyzmu ADOS-2. Test ten uznawany jest za jedno z najdokładniejszych narzędzi do diagnozowania zaburzeń ze spektrum autyzmu oraz kluczowy element “złotego standardu” diagnozy ASD na całym świecie. Badanie ADOS-2 umożliwia określenie, czy u osoby badanej występują objawy ze spektrum autyzmu, oraz porównanie poziomu jej funkcjonowania intelektualnego i społecznego z normą dla jej grupy wiekowej.
Zaburzenia w komunikacji i interakcji społecznej:
-
Brak reakcji na imię, kontaktu wzrokowego i fizycznego (np. sztywność podczas trzymania na rękach).
-
Ograniczona mimika, trudności w okazywaniu i rozumieniu emocji innych osób.
-
Brak potrzeby dzielenia się przeżyciami i osiągnięciami z innymi (np. nie pokazuje rysunków).
-
Problemy w nawiązywaniu relacji, wspólnej zabawie, brak zabaw naśladowczych i ról.
-
Trudności w prowadzeniu dialogu – dominują monologi, echolalie, nietypowy ton głosu.
-
Mowa nienaturalna (np. mówienie o sobie w 3. osobie, błędy gramatyczne).
-
Brak rozumienia żartów, ironii, aluzji i norm społecznych.
Zachowania ograniczone, powtarzalne i sztywność schematów:
-
Silna potrzeba rutyny i opór wobec zmian (np. stała trasa do przedszkola).
-
Powtarzalne ruchy i stereotypie (np. kręcenie się, machanie rękami).
-
Nietypowe, silne zainteresowania (np. tylko dinozaury).
-
Długotrwała koncentracja na wirujących obiektach (pralka, wentylator).
Zaburzenia sensoryczne:
-
Niedowrażliwość: poszukiwanie silnych bodźców (np. patrzenie w światło, głośna muzyka, uderzanie głową).
-
Nadwrażliwość: silne reakcje na delikatne bodźce (np. dotyk, ciche dźwięki).
Problemy rozwojowe i inne:
-
Opóźniony rozwój mowy lub przeciwnie – umiejętności wyprzedzające wiek (np. czytanie w wieku 4 lat).
-
Zaburzenia jedzenia i trawienia, wybiórczość pokarmowa.
-
Umiejętności wysepkowe – wyjątkowe zdolności w wąskim zakresie (np. zapamiętywanie rozkładów jazdy).